ဤစာမျက်နှာတွင်
တဲ့ DC disconnector လျှပ်စစ်ပတ်လမ်းကို ဖြတ်တောက်ပေးနိုင်သော်လည်း ဝန်အား (load current) ကို ဖြတ်တောက်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက်မရှိနိုင်ပါ။ DC switch-disconnector လျှပ်စစ်ပတ်လမ်းကို ဖြတ်တောက်ပေးနိုင်ပြီး ၎င်း၏ သတ်မှတ်ထားသော ဝန်အားဖြတ်တောက်နိုင်သည့် လုပ်ဆောင်ချက်ပါရှိသည်။ DC circuit breaker သတ်မှတ်ထားသော overcurrent အခြေအနေများကို ၎င်း၏ trip လက္ခဏာများနှင့် DC breaking capacity အတိုင်း အလိုအလျောက် ဖြတ်တောက်ပေးသည်။.
ဤကိရိယာများသည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု တိုက်ရိုက်အစားထိုး၍ မရပါ။ ဆိုလာ (PV) စနစ်အများစုတွင် လျှပ်စစ်ပတ်လမ်းဖြတ်တောက်ခြင်းနှင့် overcurrent ကာကွယ်ခြင်း လုပ်ဆောင်ချက်နှစ်ခုလုံး လိုအပ်သော်လည်း၊ အတည်ပြုထားသော ဒီဇိုင်းတစ်ခုတွင် ကိရိယာနှစ်ခု သီးခြားစီ အမြဲလိုအပ်ချင်မှ လိုအပ်ပါမည်။ Circuit breaker တစ်ခုသည် ၎င်း၏ rating၊ အမှတ်အသား၊ သော့ခတ်နိုင်မှုနှင့် တပ်ဆင်မှုပုံစံတို့က ခွင့်ပြုမှသာလျှင် လျှပ်စစ်ပတ်လမ်းဖြတ်တောက်သည့်ကိရိယာအဖြစ် အသုံးပြုနိုင်သည်။ Disconnector သို့မဟုတ် switch-disconnector သည် အလိုအလျောက် overcurrent ကာကွယ်ပေးခြင်း မရှိပါ။.
DC Isolator နှင့် DC Circuit Breaker- အကျဉ်းချုပ်နှိုင်းယှဉ်ချက်
| နှိုင်းယှဉ်ရန်အချက် | DC disconnector သို့မဟုတ် switch-disconnector | DC circuit breaker |
|---|---|---|
| အဓိကရည်ရွယ်ချက် | ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိဖြင့် လျှပ်စစ်ပတ်လမ်းအား ဖြတ်တောက်ခြင်း | Automatic overcurrent နှင့် short-circuit protection |
| ပုံမှန်စစ်ဆင်ရေး | လက်ဖြင့်သာ အသုံးပြုရမည်၊ သတ်မှတ်ထားသော လုပ်ဆောင်ချက်အတိုင်းသာ ဝန်အားဖြတ်တောက်နိုင်သည် | ၎င်း၏ trip ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည့် သတ်မှတ်ချက်များအတိုင်း အလိုအလျောက် ပြတ်တောက်နိုင်ပြီး လက်ဖြင့်လည်း အသုံးပြုနိုင်သည် |
| Overcurrent ကာကွယ်မှု | အမွတ္ | ဟုတ်ကဲ့ |
| ဝါယာရှော့ဖြစ်စဉ်အပေါ် တုံ့ပြန်မှု (Short-circuit behavior) | အလိုအလျောက် ပြတ်တောက်ခြင်းမရှိပါ၊ သတ်မှတ်ထားသော short-time withstand current၊ rated conditional short-circuit current နှင့် သတ်မှတ်ထားသော short-circuit protective device (SCPD) တို့နှင့် ကိုက်ညီမှုရှိမရှိ စစ်ဆေးပါ | ၎င်း၏ trip ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည့် သတ်မှတ်ချက်များနှင့် rated DC breaking capacity အတွင်း အလိုအလျောက် ပြတ်တောက်နိုင်သည် |
| ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းမှုဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍ | သတ်မှတ်ထားသော ပွင့်နေသည့်အနေအထား (open position) ကို ပေးစွမ်းနိုင်ပြီး lockout စနစ်ကိုလည်း ထောက်ပံ့ပေးနိုင်သည် | ထိုလုပ်ငန်းဆောင်တာအတွက် ခွင့်ပြုချက်ရရှိမှသာလျှင် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားဖြတ်တောက်ခြင်း (Isolation) အတွက် အသုံးပြုနိုင်သည်။ |
| Typical PV location | Array၊ combiner output၊ inverter input သို့မဟုတ် အခြားလိုအပ်သော လျှပ်စစ်ဖြတ်တောက်သည့်နေရာများ။ | String၊ group၊ feeder၊ ဘက်ထရီ သို့မဟုတ် output ကာကွယ်ရေးနေရာများ။ |
| အဓိကရွေးချယ်ရမည့် အချက်အလက်များ။ | DC ဗို့အား၊ လျှပ်စီးကြောင်း၊ ပိုလ် (pole) စီစဉ်ပုံ၊ အသုံးပြုမှုအမျိုးအစား၊ ဖြတ်တောက်မှုအခြေအနေပြသခြင်း၊ သော့ခတ်နိုင်သည့်စနစ်၊ ဝါယာရှော့ဒဏ်ခံနိုင်မှုနှင့် သတ်မှတ်ချက်များ။ | DC ဗို့အား၊ လျှပ်စီးကြောင်း၊ Trip ဖြစ်ပေါ်ပုံလက္ခဏာများ၊ ဖြတ်တောက်နိုင်စွမ်း (breaking capacity)၊ ပိုလ် (pole) စီစဉ်ပုံ၊ ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်မှု။ |
| သက်ဆိုင်ရာ IEC ထုတ်ကုန်အမျိုးအစား။ | ခလုတ်များ (switches)၊ လျှပ်စစ်ဖြတ်တောက်ကိရိယာများ (disconnectors)၊ switch-disconnectors နှင့် fuse-combination units များအတွက် IEC 60947-3 စံနှုန်း။ | စက်မှုလုပ်ငန်းသုံး ဆားကစ်ဘရိတ်ကာများအတွက် IEC 60947-2 စံနှုန်း |

အသုံးအနှုန်း DC isolator ဝန်အားဖြတ်တောက်နိုင်သော switch-disconnector အတွက် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းသုံးတွင် မကြာခဏ အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။ ထိုကွဲပြားချက်သည် အရေးကြီးသည်။ လျှပ်စစ်ပတ်လမ်းကို ခွဲထုတ်ရန်အတွက်သာ ရည်ရွယ်သည့် disconnector သည် ဝန်အားရှိနေသော ဆားကစ်ကို ဖြတ်တောက်ရန် မသင့်လျော်နိုင်သော်လည်း၊ မှန်ကန်စွာ သတ်မှတ်ထားသော switch-disconnector သည် ၎င်း၏ သတ်မှတ်ထားသည့် လုပ်ဆောင်ချက်အတိုင်း ဖြတ်တောက်နိုင်ရန် ဒီဇိုင်းထုတ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ လက်ကိုင်ပေါ်ရှိ အညွှန်းကိုသာ အားမကိုးဘဲ ထုတ်ကုန်အမည်နှင့် datasheet ကို အမြဲစစ်ဆေးပါ။.
PV စနစ်များတွင် လုပ်ဆောင်ချက်နှစ်ခုလုံး အဘယ်ကြောင့် လိုအပ်သနည်း
လုံလောက်သော အလင်းရောင်ရှိနေသရွေ့ PV မော်ဂျူးများသည် DC ဗို့အားကို ဆက်လက်ထုတ်လုပ်နေမည်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပြည့်စုံသော ကာကွယ်ရေးဗျူဟာတစ်ခုသည် မေးခွန်းနှစ်ခုကို ဖြေရှင်းပေးရမည်ဖြစ်သည်။
- ပျက်စီးစေနိုင်သော လျှပ်စီးကြောင်းလွန်ခြင်း သို့မဟုတ် ရှော့ဖြစ်ခြင်းကို အလိုအလျောက် မည်သည့်အရာက ဖြတ်တောက်ပေးသနည်း။
- စစ်ဆေးခြင်း၊ ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းခြင်း သို့မဟုတ် အရေးပေါ်လုပ်ဆောင်ချက်များအတွက် ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိဖြင့် မည်သည့်အရာက လျှပ်စစ်ကို ဖြတ်တောက်ပေးသနည်း။
ဆားကစ်ဘရိတ်ကာက ပထမမေးခွန်းကို ဖြေရှင်းပေးသည်။ isolator သို့မဟုတ် ခွင့်ပြုချက်ရထားသော ဖြတ်တောက်သည့်ကိရိယာက ဒုတိယမေးခွန်းကို ဖြေရှင်းပေးသည်။.
အလိုအလျောက် ချို့ယွင်းချက်ကာကွယ်ရေးစနစ်
PV string အများအပြားကို အပြိုင်ချိတ်ဆက်ထားသည့်အခါ၊ ပုံမှန်အလုပ်လုပ်နေသော string များမှ ချို့ယွင်းချက်ရှိသော string ထဲသို့ ပြောင်းပြန်လျှပ်စီးကြောင်း (reverse current) များ စီးဝင်နိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် string အရေအတွက်၊ module ၏ အမြင့်ဆုံး series-fuse သတ်မှတ်ချက်၊ လျှပ်ကူးပစ္စည်း၏ လျှပ်စီးကြောင်းသယ်ဆောင်နိုင်မှု (ampacity) နှင့် သက်ဆိုင်ရာ ဒီဇိုင်းစည်းမျဉ်းများအပေါ် မူတည်၍ လျှပ်ကူးပစ္စည်းနှင့် စက်ပစ္စည်းများကို ကာကွယ်ရန်အတွက် overcurrent protection လိုအပ်နိုင်သည်။.
ထိုလုပ်ဆောင်ချက်ကို မှန်ကန်စွာရွေးချယ်ထားသော DC circuit breaker များ၊ PV fuse များ သို့မဟုတ် အခြားလက်ခံနိုင်သော ကာကွယ်ရေးစနစ်များဖြင့် ဆောင်ရွက်နိုင်သည်။ VIOX ၏ သီးခြားလမ်းညွှန်ချက်တွင် ဆိုလာပေါင်းစပ်သေတ္တာ ကာကွယ်ရေးဒီဇိုင်း ဤကျယ်ပြန့်သော ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်မှုဆိုင်ရာ ပြဿနာကို ရှင်းပြထားသည်။.
ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိဖြင့် လျှပ်စစ်ဖြတ်တောက်ခြင်း (Intentional Isolation)
ချို့ယွင်းချက်တစ်ခုဖြစ်ပေါ်ချိန်တွင် ကာကွယ်ရေးကိရိယာတစ်ခုသည် trip ဖြစ်သွားနိုင်သော်လည်း ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းရေးဝန်ထမ်းများအနေဖြင့် စနစ်၏ သက်ဆိုင်ရာအပိုင်းကို ဖြတ်တောက်ရန်အတွက် ရှင်းလင်းစွာသတ်မှတ်ထားသော နည်းလမ်းတစ်ခု လိုအပ်ပါသည်။ လျှပ်စစ်ဖြတ်တောက်သည့်စနစ်သည် လက်တွေ့ကျသော circuit နယ်နိမိတ်များနှင့် ကိုက်ညီရမည်ဖြစ်သည် - string ကိရိယာတစ်ခုကို ဖွင့်လိုက်ရုံဖြင့် ပေါင်းစပ်ထားသော bus ကို လျှပ်စစ်ပြတ်တောက်သွားစေမည်မဟုတ်သလို၊ output ကိရိယာတစ်ခုကို ဖွင့်လိုက်ရုံဖြင့်လည်း PV-side terminal များမှ ဗို့အားကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်မည်မဟုတ်ပါ။.
ထို့ကြောင့် ကိရိယာတည်နေရာ၊ တံဆိပ်ကပ်ခြင်း၊ pole ဖွဲ့စည်းပုံနှင့် shutdown လုပ်ဆောင်ချက်များသည် လက်ကိုင်တစ်ခုရှိနေခြင်းကဲ့သို့ပင် အရေးကြီးပါသည်။.
စနစ်အား အတည်မပြုမီ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားရှိနေသည့် ဧရိယာကို စစ်ဆေးပါ -
| ခလုတ်ဖွင့်/ပိတ် လုပ်ဆောင်ချက် (Switching action) | မည်သည့်အပိုင်းကို လျှပ်စစ်ဖြတ်တောက်နိုင်သည် | မည်သည့်အပိုင်းကို လျှပ်စစ်ဆက်လက်ပေးထားနိုင်သည် |
|---|---|---|
| String breaker သို့မဟုတ် fuse-switch တစ်ခုကို ဖွင့်ပါ | အဆိုပါကိရိယာ၏ အောက်ဘက်ရှိ ကာကွယ်ထားသော branch | အဆိုပါ string ၏ PV-side terminals နှင့် အခြား string များမှ ပေါင်းစပ်ထားသော bus |
| Output switch-disconnector ကို ဖွင့်ပါ | ရည်ရွယ်ထားသော အောက်ဘက်ရှိ output circuit | String များ ဆက်လက်ချိတ်ဆက်နေပါက combiner bus နှင့် PV-side conductors များ |
| စထရင် (string) ကိရိယာအားလုံးနှင့် အထွက်ပိုင်းရှိ ဖြတ်တောက်ကိရိယာ (disconnect) အားလုံးကို ဖွင့်ပါ။ | ဖွင့်ထားသော ကိရိယာများကြားရှိ အတွင်းပိုင်းအပိုင်းများ။ | ရင်းမြစ်ဘက်ခြမ်းရှိ တာမီနယ်များ၊ PV လျှပ်ကူးပစ္စည်းများ နှင့် ဘက်ထရီ၊ အင်ဗာတာ သို့မဟုတ် ပြင်ပမှ လျှပ်စစ်ပြန်ဝင်လာနိုင်သည့် မည်သည့်အပိုင်းမဆို။ |
လျှပ်စစ်ဓာတ်အားရှိနေသည့် အတိအကျနေရာများသည် ကိရိယာတပ်ဆင်ထားပုံနှင့် ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော ရင်းမြစ်အားလုံးအပေါ် မူတည်သည်။ ခလုတ်တစ်ခုကို ပိတ်လိုက်ရုံဖြင့် ဘောက်စ်တစ်ခုလုံး လျှပ်စစ်ပြတ်သွားသည်ဟု မယူဆဘဲ၊ Single-line diagram နှင့် စက်ပစ္စည်း၏ ဝိုင်ယာသွယ်တန်းမှုပုံစံ (wiring diagram) တို့တွင် အတည်ပြုပါ။.

DC Breaker သည် DC Isolator နေရာတွင် အစားထိုးနိုင်ပါသလား။
တစ်ခါတစ်ရံတွင် ဖြစ်နိုင်သော်လည်း၊ မည်သည့်အခါမျှ ခန့်မှန်းချက်ဖြင့် မလုပ်ဆောင်ရပါ။. သက်ဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများ၊ စာရင်းသွင်းချက် သို့မဟုတ် လက်မှတ်များ၊ ထုတ်ကုန်အမှတ်အသား၊ တပ်ဆင်မှုနည်းလမ်းနှင့် လော့ခ်ချခြင်းဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်များအရ ခွင့်ပြုပါက DC circuit breaker ကို ဖြတ်တောက်ကိရိယာ (disconnecting means) အဖြစ် အသုံးပြုနိုင်သည်။.
ကိရိယာတစ်ခုတည်းကို လုပ်ဆောင်ချက်နှစ်ခုလုံးအတွက် အသုံးမပြုမီ အောက်ပါတို့ကို စစ်ဆေးပါ -
- အအေးချိန်ကြောင့် ပြင်ဆင်ထားသော open-circuit ဗို့အားအပါအဝင် အမြင့်ဆုံး PV DC ဗို့အားအတွက် သင့်လျော်မှု၊;
- လက်ရှိစနစ်၏ ဗို့အားနှင့် pole တည်ဆောက်ပုံအပေါ် မူတည်၍ သတ်မှတ်ထားသော DC ဖြတ်တောက်နိုင်စွမ်း (breaking capacity)၊;
- ရှင်းလင်းစွာဖော်ပြထားသော open position (ပိတ်ထားသည့်အနေအထား)၊;
- လျှပ်စစ်အဆက်ဖြတ်နိုင်မှု (isolation) နှင့် လိုအပ်သော lock-off (သော့ခတ်ခြင်း) စနစ်၊;
- ရည်ရွယ်ထားသော လုပ်ငန်းစဉ်အတွက် လိုအပ်သည့် switching နှင့် utilization duty၊;
- စီမံကိန်း၏ သက်ဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများနှင့် စက်ပစ္စည်းဆိုင်ရာ ညွှန်ကြားချက်များအရ လက်ခံနိုင်မှု။.
အကယ်၍ ဤအချက်များထဲမှ တစ်စုံတစ်ရာ မရှင်းလင်းပါက၊ သီးခြားသတ်မှတ်ထားသော ကာကွယ်ရေးနှင့် အဆက်ဖြတ်ခြင်း လုပ်ဆောင်ချက်များကို အသုံးပြုပါ။.
DC Isolator သည် DC Circuit Breaker ကို အစားထိုးနိုင်ပါသလား။
မဟုတ်ပါ၊ အလိုအလျောက် လျှပ်စီးကြောင်းလွန်ကာကွယ်မှု (overcurrent protection) လိုအပ်သည့်နေရာများတွင် မသုံးရပါ။. Isolator တစ်ခုသည် overload သို့မဟုတ် short-circuit ဖြစ်ပေါ်နေသည့် လျှပ်စီးကြောင်းကို အာရုံခံနိုင်စွမ်းမရှိသလို အလိုအလျောက် ဖြတ်တောက်ပေးခြင်းလည်း မရှိပါ။ ထို့အပြင် ၎င်းသည် ချို့ယွင်းချက်ရှိသော string တစ်ခုကိုသာ ရွေးချယ်၍ ဖြတ်တောက်ပေးပြီး ကျန်ရှိသော ပုံမှန်အလုပ်လုပ်နေသည့် circuit များကို ဆက်လက်လည်ပတ်စေနိုင်သည့် စွမ်းရည်မရှိပါ။.
Isolator သည် switch-disconnector အဖြစ် အထူးသတ်မှတ်ချက်ပါရှိပါက ပုံမှန် load current ကို ဖြတ်တောက်နိုင်သော်လည်း၊ ထိုစွမ်းရည်သည် ၎င်းကို overcurrent protective device အဖြစ် ပြောင်းလဲပေးနိုင်ခြင်း မရှိပါ။.
ဥပမာ - 12-String PV Combiner Box တစ်ခု
အလားတူ string ၁၂ ခုကို အပြိုင်ချိတ်ဆက်ထားသော combiner box တစ်ခုကို စဉ်ဇာတ်ကြည့်ပါ။ အကယ်၍ string တစ်ခုတွင် ချို့ယွင်းချက်ဖြစ်ပေါ်ပါက၊ ကျန်ရှိသော string ၁၁ ခုမှ ပြောင်းပြန်လျှပ်စီးကြောင်း (reverse current) များ ထိုချို့ယွင်းချက်ရှိရာသို့ စီးဝင်လာနိုင်သည်။ ရိုးရှင်းသော တွက်ချက်မှုပုံစံမှာ -
ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော ပြောင်းပြန်လျှပ်စီးကြောင်းပမာဏ ≈ (အပြိုင်ချိတ်ဆက်ထားသော string အရေအတွက် - ၁) × string Isc
string ၁၂ ခုအတွက် တွက်ချက်ပါက ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် 11 × Isc အပြည့်အစုံစီမံကိန်းတွက်ချက်မှုနှင့် ကုဒ်စည်းမျဉ်းများကို မကျင့်သုံးမီတွင်ဖြစ်သည်။ ဤခန့်မှန်းချက်သည် အပြိုင်ချိတ်ဆက်ထားသော string များ တူညီသည်ဟု ယူဆထားပြီး ဘက်ထရီ၊ အင်ဗာတာ၊ ပြင်ပလျှပ်စစ်ပေးဝေမှု သို့မဟုတ် အခြားအရင်းအမြစ်များမှ ထပ်ဆောင်းပါဝင်မှုမရှိဟု ယူဆထားသည်။ ၎င်းသည် ကနဦးစစ်ဆေးမှုတန်ဖိုးသာဖြစ်ပြီး နောက်ဆုံးသတ်မှတ်ထားသော အကာအကွယ်ကိရိယာ၏ rating မဟုတ်ပါ။.
အပြည့်အစုံအကဲဖြတ်မှုတွင် မော်ဂျူး၏ အမြင့်ဆုံး series-fuse rating၊ လျှပ်ကူးပစ္စည်း၏ လျှပ်စီးကြောင်းသယ်ဆောင်နိုင်မှု၊ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော short-circuit လျှပ်စီးကြောင်း၊ အကာအကွယ်ကိရိယာ၏ လက္ခဏာရပ်များနှင့် နောက်ပြန်စီးဆင်းမှု (backfeed) ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော အရင်းအမြစ်အားလုံးကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားရမည်။.

ပုံမှန်လုပ်ဆောင်ချက်ဆိုင်ရာ စီစဉ်မှုတွင် အောက်ပါတို့ ပါဝင်နိုင်သည် -
- လိုအပ်သော ဘဏ်ခွဲအလွန်အကျွံလျှပ်စီးကြောင်းကာကွယ်မှုအတွက် string fuses သို့မဟုတ် DC breakers များ၊;
- ပေါင်းစပ်ထားသော DC bus တစ်ခု၊;
- သတ်မှတ်ထားသည့်နေရာများတွင် surge protection၊;
- output switch-disconnector သို့မဟုတ် အခြားခွင့်ပြုထားသော ဖြတ်တောက်သည့်ကိရိယာ။.
ဤပုံစံသည် ကိုက်ညီမှုရှိကြောင်း တစ်ခုတည်းဖြင့် သက်သေမပြနိုင်ပါ။ ကိရိယာ၏ rating များ၊ လျှပ်ကူးပစ္စည်းကာကွယ်မှု၊ အပူချိန်သက်ရောက်မှုများ၊ fault current၊ ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်မှုနှင့် သက်ဆိုင်ရာစံနှုန်းများကို ဆက်လက်စစ်ဆေးအတည်ပြုရန် လိုအပ်ပါသည်။.
ကိရိယာ၏ သတ်မှတ်ချက်များ မှန်ကန်ကြောင်း စစ်ဆေးရန်စာရင်း
၎င်းကို ဖတ်ရှုရုံသက်သက်မဟုတ်ဘဲ မှတ်တမ်းတင်နိုင်သော ကိရိယာစစ်ဆေးမှုအဖြစ် အသုံးပြုပါ။.
| စစ်ဆေးရမည့်အချက် | ပရောဂျက်နှင့် ကိရိယာဆိုင်ရာ စာရွက်စာတမ်းများမှ မှတ်တမ်းတင်ရန် | အောင်မြင်သည့်အခြေအနေ |
|---|---|---|
| လိုအပ်သော လုပ်ဆောင်ချက် | ကာကွယ်ခြင်း၊ လျှပ်စစ်ဖြတ်တောက်ခြင်း၊ ဝန်အားပြောင်းလဲခြင်း သို့မဟုတ် ခွင့်ပြုထားသော ပေါင်းစပ်လုပ်ဆောင်ချက် | လိုအပ်သော လုပ်ဆောင်ချက်တိုင်းကို သင့်လျော်သော ကိရိယာတစ်ခုစီတွင် သတ်မှတ်ပေးထားခြင်း |
| အမြင့်ဆုံး ပြင်ဆင်ထားသော DC ဗို့အား | အနိမ့်ဆုံးဒီဇိုင်းအပူချိန်တွင် ရှိနိုင်သည့် အမြင့်ဆုံး PV open-circuit ဗို့အား | စက်ပစ္စည်း၏ DC ဗို့အားသတ်မှတ်ချက်သည် သတ်မှတ်ထားသော pole ပုံစံတွင် တွက်ချက်ထားသည့် အမြင့်ဆုံးဗို့အားကို လွှမ်းခြုံနိုင်ခြင်း |
| စဉ်ဆက်မပြတ် လည်ပတ်နေသည့် လျှပ်စီးကြောင်း (Continuous operating current) | ဒီဇိုင်းလျှပ်စီးကြောင်း၊ ပြင်ဆင်မှုဆိုင်ရာအချက်များ (correction factors)၊ ပတ်ဝန်းကျင်အပူချိန်နှင့် အကာအရံအတွင်း စုစည်းထားမှု | ရွေးချယ်ထားသော စက်ပစ္စည်းသည် တပ်ဆင်ထားသည့် အခြေအနေများအောက်တွင် ၎င်း၏ သတ်မှတ်ထားသော လျှပ်စီးကြောင်းစွမ်းဆောင်ရည်အတိုင်း ဆက်လက်ရှိနေခြင်း |
| Breaker ၏ fault duty (ချို့ယွင်းချက်ဖြစ်ပေါ်ချိန်တွင် ခံနိုင်ရည်ရှိမှု) | ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော DC short-circuit လျှပ်စီးကြောင်း၊ trip ဖြစ်ပေါ်ပုံ လက္ခဏာများနှင့် rated breaking capacity | Breaker သည် လက်ရှိဗို့အားနှင့် pole အစီအစဉ်တွင် တွက်ချက်ထားသော duty ကို ဖြတ်တောက်နိုင်ခြင်း |
| Disconnector ၏ withstand duty (ခံနိုင်ရည်ရှိမှု) | သတ်မှတ်ထားသော အချိန်တိုအတွင်း ခံနိုင်ရည်ရှိသည့် လျှပ်စီးကြောင်းနှင့် ကြာချိန် | ကြေညာထားသော ခံနိုင်ရည်ရှိမှု တာဝန်သည် သတ်မှတ်ထားသည့် ချို့ယွင်းချက်ရှင်းလင်းရေး ကြားကာလကို အကျုံးဝင်သည် |
| အခြေအနေအလိုက် တိုတောင်းသော လျှပ်စီးကြောင်း (Short-circuit) ခံနိုင်ရည်ပမာဏ | ကြေညာထားသော အခြေအနေအလိုက် လျှပ်စီးကြောင်းနှင့် ၎င်းနှင့်သက်ဆိုင်သည့် တိကျသော SCPD | တပ်ဆင်ထားသော SCPD၊ အဆင့်သတ်မှတ်ချက်နှင့် ဆက်တင်များသည် ထုတ်လုပ်သူမှ ကြေညာထားသော ပေါင်းစပ်မှုနှင့် ကိုက်ညီသည် |
| Switching duty (လျှပ်စစ်ပတ်လမ်းပြောင်းလဲခြင်းဆိုင်ရာ တာဝန်) | ကိရိယာအမျိုးအစားနှင့် အသုံးပြုမှုအမျိုးအစား | ရည်ရွယ်ထားသော ဝန်ပြောင်းလဲမှုသည် ကြေညာထားသော DC တာဝန်အတွင်းတွင် ရှိသည် |
| လျှပ်စစ်ဓာတ်အားဖြတ်တောက်ခြင်းနှင့် လော့ခ်ချခြင်း (Isolation and lockout) | ပွင့်နေသည့်အနေအထားကို ပြသခြင်း၊ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားဖြတ်တောက်နိုင်မှုနှင့် သော့ခတ်ခြင်းနည်းလမ်း | ပရောဂျက်၏ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားဖြတ်တောက်ခြင်း လုပ်ထုံးလုပ်နည်းနှင့် ဒေသဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်များ ပြည့်မီခြင်း |
| ဆားကစ်၏ နယ်နိမိတ် | တစ်ကြောင်းတည်းပြ ပုံစံပြဇယား (Single-line diagram) နှင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားရှိနေသော ဇုန်များကို စစ်ဆေးခြင်း | အဆိုပါကိရိယာသည် ရည်ရွယ်ထားသည့် အပိုင်းကို လျှပ်စစ်အရင်းအမြစ်အားလုံးကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားလျက် ကာကွယ်ပေးခြင်း သို့မဟုတ် ဖြတ်တောက်ပေးခြင်း |
| အထောက်အထား | အချက်အလက်စာရွက် (Datasheet)၊ လက်မှတ်၊ လက်စွဲစာအုပ်နှင့် ပရောဂျက်စံနှုန်းများ | မော်ဒယ်နံပါတ်၊ သတ်မှတ်ချက်များ (Ratings)၊ စံနှုန်းအတိုင်းအတာနှင့် တပ်ဆင်ခြင်းဆိုင်ရာ ညွှန်ကြားချက်များ ကိုက်ညီမှုရှိခြင်း |
ဘရိတ်ကာအတွက် သီးသန့်ရွေးချယ်မှုများအတွက်၊ အောက်ပါတို့ကို ကြည့်ရှုပါ DC circuit breaker များအတွက် လက်တွေ့လမ်းညွှန် နှင့် DC circuit breaker အရွယ်အစားရွေးချယ်ခြင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်. စက်ပစ္စည်း တည်ဆောက်ပုံနှင့် အသုံးပြုပုံအတွက် ကြည့်ရှုရန် DC isolator switch ဆိုသည်မှာ အဘယ်နည်း.
စံနှုန်းများနှင့် ကုဒ်သတ်မှတ်ချက် နယ်နိမိတ်များ
အုပ်ချုပ်မှုဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်များသည် စျေးကွက်နှင့် စနစ်အမျိုးအစားပေါ်တွင် မူတည်သည်။ အောက်ပါအကိုးအကားများသည် ဆုံးဖြတ်ချက်၏ အစိတ်အပိုင်းအမျိုးမျိုးကို ဖော်ပြထားပြီး ၎င်းတို့ကို အစားထိုးအသုံးပြုနိုင်သော ထုတ်ကုန်လက်မှတ်များအဖြစ် မသတ်မှတ်သင့်ပါ။.
| အကိုးအကား | ဤဆုံးဖြတ်ချက်တွင် လက်တွေ့ကျသော အခန်းကဏ္ဍ |
|---|---|
| IEC 60947-2:2024 | စက်မှုလုပ်ငန်းသုံး circuit breaker များအတွက် ထုတ်ကုန်လိုအပ်ချက်များ (၎င်း၏နယ်ပယ်အတွင်း 1,500 V DC အထိ သတ်မှတ်ထားသော စက်ပစ္စည်းများ အပါအဝင်) |
| IEC 60947-3:2020+A1:2025 | ခလုတ်များ (switches)၊ ဖြတ်တောက်ကိရိယာများ (disconnectors)၊ ခလုတ်-ဖြတ်တောက်ကိရိယာများ (switch-disconnectors) နှင့် ဖျူးစ်ပေါင်းစပ်ယူနစ်များအတွက် ထုတ်ကုန်ဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်များ |
| IEC 62548-1:2023+A1:2025 | DC ဝိုင်ယာကြိုးသွယ်တန်းခြင်း၊ ကာကွယ်ရေးကိရိယာများ၊ ခလုတ်စနစ်များနှင့် မြေစိုက်ခြင်းဆိုင်ရာ ပြဋ္ဌာန်းချက်များပါဝင်သော PV array ဒီဇိုင်းဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်များ |
| IEC 60364-7-712:2025 | လက်ရှိ PV စနစ်တည်ဆောက်ပုံများအပါအဝင် PV လျှပ်စစ်တပ်ဆင်မှုများတွင် အသုံးပြုသည့် ကိရိယာများအတွက် ရွေးချယ်ခြင်းနှင့် အသုံးချခြင်းဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်များ |
| NFPA 70 (NEC)၊ အပိုဒ် ၆၉၀ | အမေရိကန်နိုင်ငံ၏ PV လိုအပ်ချက်များ၊ သက်ဆိုင်ရာ တရားစီရင်ပိုင်ခွင့်အာဏာပိုင် (AHJ) မှ အတည်ပြုထားသော ထုတ်ဝေမှုကို အသုံးပြုရမည် |
| ဒေသဆိုင်ရာ တပ်ဆင်မှုဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများ | နေရာချထားခြင်း၊ တံဆိပ်ကပ်ခြင်း၊ အလွယ်တကူရယူနိုင်ခြင်း၊ အကာအရံ သို့မဟုတ် အရေးပေါ်ဖြတ်တောက်ခြင်းဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်များကို ထပ်မံဖြည့်စွက်နိုင်သည် |
တိကျသော မော်ဒယ်၏ လက်မှတ်၊ အမှတ်အသားနှင့် နယ်ပယ်တို့က ထောက်ခံချက်မပေးထားပါက မည်သည့်စံနှုန်းနှင့်မဆို ကိုက်ညီကြောင်း ထုတ်ကုန်ကို ဖော်ပြခြင်းမပြုရ.
ရွေးချယ်မှုအမှားများ
AC လျှပ်စီးကြောင်းအတွက်သာ သတ်မှတ်ထားသော ကိရိယာကို DC လျှပ်စီးကြောင်းတွင် အသုံးပြုခြင်း
DC လျှပ်စီးကြောင်းကို ဖြတ်တောက်ခြင်းသည် ပိုမိုခက်ခဲသည်၊ အကြောင်းမှာ လျှပ်စစ်မီးပွား (arc) တွင် သဘာဝအလျောက် လျှပ်စီးကြောင်း သုညသို့ရောက်ရှိသည့် အချက်မရှိသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ တကယ့်ဗို့အား၊ လျှပ်စီးကြောင်း၊ ပို (pole) အစီအစဉ်နှင့် ခလုတ်ဖွင့်ပိတ်ခြင်း သို့မဟုတ် ဖြတ်တောက်ခြင်း တာဝန်အတွက် DC သတ်မှတ်ချက်ပါရှိသော ကိရိယာကိုသာ အသုံးပြုပါ။.
လျှပ်စီးကြောင်းပမာဏ (Current Rating) ကိုသာ ကြည့်၍ ရွေးချယ်ခြင်း
အမ်ပီယာ သတ်မှတ်ချက်တစ်ခုတည်းဖြင့် DC ဗို့အားအတွက် သင့်လျော်မှု၊ ဖြတ်တောက်နိုင်စွမ်း၊ အသုံးပြုနိုင်သည့် အမျိုးအစား သို့မဟုတ် လျှပ်စစ်ပိုင်းခြားနိုင်စွမ်းတို့ကို အတည်မပြုနိုင်ပါ။ သက်ဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်အားလုံးသည် အသုံးပြုမည့်နေရာနှင့် ကိုက်ညီရမည်။.
Breaker တိုင်းသည် Isolator (လျှပ်စစ်ပိုင်းခြားပေးသည့်ကိရိယာ) ဖြစ်သည်ဟု ယူဆခြင်း
Breaker handle တစ်ခုရှိရုံမျှဖြင့် ထိုကိရိယာသည် လိုအပ်သော လျှပ်စစ်ပြတ်တောက်မှု (isolation)၊ မြင်သာသော အချက်ပြမှု သို့မဟုတ် လော့ခ်ချနိုင်သည့် စနစ်ကို ပံ့ပိုးပေးသည်ဟု အလိုအလျောက် သတ်မှတ်၍မရပါ။.
Output Isolator ကို String Protection အဖြစ် အသုံးပြုခြင်း
Output disconnect တစ်ခုသည် string တစ်ခုချင်းစီအတွက် ရွေးချယ်နိုင်သော overcurrent protection ကို အလိုအလျောက် ပံ့ပိုးပေးနိုင်မည်မဟုတ်ပါ။ Reverse-current ဖြစ်ပေါ်နိုင်ခြေနှင့် branch protection တို့ကို သီးခြားစီ အကဲဖြတ်ပါ။.
Disconnect ကို မှားယွင်းသော circuit boundary တွင် တပ်ဆင်ခြင်း
ရွေးချယ်ထားသော ကိရိယာသည် နည်းပညာရှင်များ လျှပ်စစ်ပြတ်တောက်စေလိုသည့် အပိုင်းကို အမှန်တကယ် ဖြတ်တောက်ပေးနိုင်ရမည်။ ပုံစံထုတ်ခြင်းကို အပြီးမသတ်မီ switching state တစ်ခုချင်းစီအတွက် လျှပ်စစ်စီးဆင်းနေသော ဇုန်များကို ရေးဆွဲသတ်မှတ်ပါ။.
မကြာခဏမေးမေးခွန်းများ
PV စနစ်အားလုံးတွင် သီးခြား DC isolator နှင့် DC circuit breaker လိုအပ်ပါသလား။
မလိုအပ်ပါ။ စနစ်အများစုတွင် isolation နှင့် overcurrent-protection လုပ်ဆောင်ချက်နှစ်ခုလုံး လိုအပ်သော်လည်း ထိုလုပ်ဆောင်ချက်များအတွက် ကိရိယာနှစ်ခု သီးခြားစီ အမြဲတမ်း လိုအပ်သည်မဟုတ်ပါ။ မှန်ကန်သော စီစဉ်မှုသည် circuit ၏ ထိတွေ့မှုအခြေအနေ၊ ကိရိယာ၏ သတ်မှတ်ချက်များ၊ သက်ဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများနှင့် breaker တစ်ခုကို disconnecting means အဖြစ် အသုံးပြုရန် ခွင့်ပြုချက်ရှိမရှိအပေါ် မူတည်ပါသည်။.
DC circuit breaker ကို on-off switch အဖြစ် အသုံးပြုနိုင်ပါသလား။
ထုတ်လုပ်သူမှ သတ်မှတ်ထားသော switching frequency နှင့် duty ကို ခွင့်ပြုမှသာလျှင် ပြုလုပ်ရမည်။ လက်ဖြင့် အသုံးပြုနိုင်သော breaker တစ်ခုသည် ပုံမှန် switching လုပ်ငန်းစဉ်များအတွက် အလိုအလျောက် သင့်လျော်သည်ဟု မဆိုလိုပါ။.
DC isolator သည် short circuit ဖြစ်သည့်အခါ trip ဖြစ်ပါသလား။
မဖြစ်ပါ။ ပုံမှန် DC isolator သည် fault current ကို မသိရှိနိုင်သလို အလိုအလျောက်လည်း trip မဖြစ်ပါ။ Short-circuit ကာကွယ်မှုအတွက် သင့်လျော်သော rating ရှိသည့် circuit breaker၊ fuse သို့မဟုတ် အခြားခွင့်ပြုထားသော ကာကွယ်ရေးကိရိယာများကိုသာ အသုံးပြုရမည်။.
Combiner box ထဲတွင် ကိရိယာများကို မည်သည့်နေရာတွင် တပ်ဆင်သနည်း။
Overcurrent ကာကွယ်ရေးကိရိယာများကို ကာကွယ်မှုဒီဇိုင်းအပေါ် မူတည်၍ string၊ string-group သို့မဟုတ် output အဆင့်များတွင် တပ်ဆင်လေ့ရှိသည်။ Box တစ်ခုလုံးကို ဖြုတ်တပ်ရန် လိုအပ်သည့်အခါတွင် switch-disconnector ကို ပေါင်းစပ်ထားသော output နေရာတွင် ထားရှိလေ့ရှိသည်။ တိကျသော တပ်ဆင်မှုပုံစံသည် circuit နယ်နိမိတ်နှင့် သက်ဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများအပေါ် မူတည်ပါသည်။.
မည်သည့်ကိရိယာက ပို၍လုံခြုံသနည်း။
၎င်းတို့နှစ်ခုစလုံးသည် မတူညီသော အန္တရာယ်များကို ကာကွယ်ပေးသည့်အတွက် မည်သည့်တစ်ခုက ပိုလုံခြုံသည်ဟု အကြွင်းမဲ့ ပြော၍မရပါ။ Circuit breaker သည် သတ်မှတ်ထားသော overcurrent အခြေအနေများကို ကာကွယ်ပေးပြီး isolator သို့မဟုတ် switch-disconnector သည် ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ဖြတ်တောက်ရန်အတွက် အသုံးပြုသည်။ လုံခြုံရေးသည် လိုအပ်သော လုပ်ဆောင်ချက်များကို မှန်ကန်စွာ ရွေးချယ်ခြင်းနှင့် ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ခြင်းအပေါ်တွင် မူတည်သည်။.
နိဂုံး
လက်တွေ့ကျသော ကွာခြားချက်မှာ ရိုးရှင်းပါသည် - DC circuit breaker သည် ၎င်း၏ trip လက္ခဏာများနှင့် သတ်မှတ်ထားသော DC breaking capacity အတွင်းရှိ သတ်မှတ်ထားသော overcurrent အခြေအနေများကို ရှင်းလင်းပေးသည်။. A disconnector သည် လျှပ်စစ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အဆက်ဖြတ်ခြင်း (isolation) ကို ပံ့ပိုးပေးသည်။, ၊ တစ်ဖက်တွင် switch-disconnector သည် ၎င်း၏ သတ်မှတ်ထားသော load-switching တာဝန်ကို ထပ်မံဖြည့်စွက်ပေးသည်။. ။ သင့်လျော်စွာ အတည်ပြုထားသော breaker တစ်ခုသည် ကာကွယ်ခြင်းနှင့် အဆက်ဖြတ်ခြင်း နှစ်မျိုးလုံးကို လုပ်ဆောင်နိုင်သော်လည်း disconnector သည် လိုအပ်သော overcurrent ကာကွယ်မှုကို အစားထိုး၍မရပါ။.
မည်သည့်ကိရိယာကိုမဆို မရွေးချယ်မီ ကာကွယ်မှုလုပ်ဆောင်ချက်၊ isolation နယ်နိမိတ်၊ အမြင့်ဆုံးပြင်ဆင်ထားသော ဗို့အား၊ လျှပ်စီးကြောင်း၊ fault duty နှင့် သက်ဆိုင်ရာ စံနှုန်းများကို သတ်မှတ်ပါ။ ထို့နောက် ၎င်း၏ datasheet၊ ကြေညာထားသော short-circuit ratings၊ ဆက်စပ်နေသော SCPD လိုအပ်ချက်များနှင့် ပရောဂျက်ပုံစံများအတိုင်း တိကျသော မော်ဒယ်ကို စစ်ဆေးပါ။.



